Διάχυτες Αναπτυξιακές Διαταραχές – Αυτισμός

Τι είναι οι διάχυτες αναπτυξιακές διαταραχές - αυτισμός;
Διάχυτες Αναπτυξιακές Διαταραχές – Αυτισμός

Διάχυτες Αναπτυξιακές Διαταραχές – Αυτισμός

Η Διαταραχή Αυτιστικού Φάσματος είναι μια νευρο-αναπτυξιακή διαταραχή, χαρακτηριζόμενη από νευρολογικά καθοριζόμενες διαφορές στην επεξεργασία πληροφοριών, στην αλλαγή της προσοχής, στη μάθηση. Επηρεάζει τις πιο βασικές κοινωνικές & επικοινωνιακές μας δεξιότητες, την κατανόηση του κοινωνικού περιβάλλοντος, τις ευκαιρίες για μάθηση, την οργάνωση & την προσαρμογή. Είναι μία διαταραχή, η οποία δεν είναι ακριβώς ίδια σε κανένα άτομο, αλλά κάθε άτομο με αυτισμό είναι ξεχωριστό!

 

Αυτισμός και Λογοθεραπεία
Ο λογοπεδικός διαδραματίζει σημαντικό ρόλο στη θεραπεία του παιδιού με αυτισμό . Θα συνεργαστεί με το παιδί ώστε να αναπτύξει κοινωνικές δεξιότητες και επικοινωνία. Αυτές είναι οι περιοχές όπου το παιδί θα έχει τα περισσότερα προβλήματα.
Ο λογοπεδικός θα βοηθήσει το παιδί με αυτισμό :
  1. Να καταλάβει,
  2. Να μιλήσει,
  3. Να διαβάσει και να γράψει, να δώςει προσοχή σε ό, τι κάνουν οι άλλοι και όχι μόνο σε αυτό που θέλει να κάνει.
  4. Να παίξει και να μπει σε ομάδα
  5.  Να ακολουθήσει εντολές
  6. Να χρησιμοποιήσει λέξεις.
  7. Να χρησιμοποιήσει ενισχυτική ή εναλλακτική επικοινωνία (νοηματική γλώσσα, χειρονομίες , εικόνες, φωτογραφίες, αντικείμενα ή βίντεο, γραπτές λέξεις, υπολογιστές, tablet ή άλλες ηλεκτρονικές συσκευές) όταν το παιδί δε μπορεί να αναπτύξει ομιλία .Αυτές οι τεχνικές μπορούν να βοηθήσουν ωστε τα άτομα με βάρη αυτισμο να αποκτήσουν δυνατότητες και πιθανότητες ανάπτυξης ομιλίας .
  8. Ο λογοπεδικός μπορεί ακόμα να βοηθήσει ένα παιδί με αυτισμό στη σίτηση αφού κάποιες φορές έχουν προβλήματα διατροφής. Μπορεί να μην του αρέσουν στον τρόπο με τον οποίο τα τρόφιμα φαίνονται, γεύονται ή μυρίζουν, είτε το πώς αισθάνεται κάποια τρόφιμα στο στόμα του. Μπορεί να μην του αρέσουν τρόφιμα μαλακά ή σκληρά , ή μπορεί να τρώει μόνο τρόφιμα που έχουν το ίδιο χρώμα ή ένα περιορισμένο αριθμό τροφίμων. Ο λογοπεδικός με τις κατάλληλες θεραπευτικές προσεγγίσεις μπορεί να βοηθήσει το παιδί σας να δεχτεί νέα τρόφιμα.
Ποια τα χαρακτηριστικά τους σε κάθε ηλικία;

Τα άτομα με αυτισμό παρουσιάζουν δυσκολία στη θεωρία του νου (να μπορώ να αντιλαμβάνομαι ότι οι άνθρωποι γύρω μου αισθάνονται πράγματα και δυσκολία να ταυτιστώ με τα συναισθήματά τους) και πραγματολογικές δυσκολίες. Μερικές από τις πιο βασικές να είναι:

 

– απουσία βλεμματικής επαφής ή πολύ έντονη βλεμματική επαφή
– ιδιαίτερα ενδιαφέροντα
– απουσία ενσυναίσθησης
– δυσκολία στις κοινωνικές σχέσεις
– δυσκολία στην επεξεργασία του μεταφορικού λόγου (π.χ. δυσκολία στην κατανόηση ανεκδότων, ειρωνιών ή παρομοιώσεων)
– δυσκολία στην οργάνωση

Εργοθεραπεία και αυτισμός

 

Ο αυτισμός είναι μια διάχυτη αναπτυξιακή διαταραχή όπου εκδηλώνεται μετά τα 2 πρώτα χρόνια ζωής. Τα άτομα με αυτισμό μπορεί να έχουν δυσκολίες στους τομείς αυτοφροντίδας, αισθητηριακής επεξεργασίας, αισθητηριακής ρύθμισης (sensory modulation) αυτορρύθμισης (self-regulation), πράξεις κινητικής μίμησης, λειτουργικού παιχνιδιού, κοινωνικής συμμετοχής, συμμετοχής στην εκπαιδευτική διαδικασία και απόδοσης στην εργασία.

Ο εργοθεραπευτής μπορεί να χρησιμοποιήσει μια ποικιλία τεχνικών, που αφορούν το άτομο, τη δραστηριότητα ή το περιβάλλον. Η παρέμβαση συνήθως περιλαμβάνει τους τομείς της προσοχής, της συμπεριφοράς, τον κοινωνικών δεξιοτήτων, της αισθητηριακής επεξεργασίας της κινητικότητας, του παιχνιδιού και της αυτοφροντίδας. Υπάρχουν διάφορα εργοθεραπευτικά πλαίσια αναφοράς που χρησιμοποιούνται στον αυτισμό, με πιο γνωστό αυτό της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης (Sensory Integration) (Case Smith & Miller, 1999, Walting, Deitz, Κάννη & McLaughlin, 1999).
Η αισθητηριακή ολοκλήρωση είναι μια νευροβιολογική διαδικασία, που οργανώνει τις αισθήσεις από το σώμα και από το περιβάλλον και καθιστά δυνατή την αποτελεσματική χρήση του σώματος μέσα στο περιβάλλον. Η αισθητηριακή ολοκλήρωση λοιπόν, είναι η ικανότητα να οργανώνει κανείς τις αισθητηριακές πληροφορίες για να μπορεί να τις χρησιμοποιήσει (Ayres, 1972)

Η παρέμβαση της Aισθητηριακής Ολοκλήρωσης ξεκίνησε από την εργοθεραπεύτρια Dr A.J. Ayres, τη δεκαετία του εξήντα. Αποτελεί μια μέθοδο παρέμβασης που απευθύνεται σε παιδιά με διαταραχές της αισθητηριακής επεξεργασίας, που παρουσιάζουν δυσκολίες στη μάθηση και την απόδοση τους στις καθημερινές δραστηριότητες (Ayres, 1972).

Οι δυσκολίες στην αισθητηριακή επεξεργασία μπορεί να εξηγούν κάποιες συμπεριφορές τον ατόμων με αυτισμό, όπως τις αρνητικές αντιδράσεις σε δυνατούς ήχους, στο άγγιγμα, στην υφή κάποιον ρούχων ή φαγητών, στο λούσιμο τον μαλλιών, στο πλύσιμο, στο κούρεμα κλπ. Αυτές οι δυσκολίες μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητα τους να δημιουργούν κοινωνικές σχέσεις, να λειτουργούν στα καθημερινά περιβάλλοντα (π.x. τάξη, παιδική χαρά) και να μαθαίνουν κοινωνικούς κανόνες.

Οι εργοθεραπευτές που έχουν λάβει εξειδικευμένη εκπαίδευση στη θεωρία της Αισθητηριακής Ολοκλήρωσης, μπορούν να παρέχουν άμεση παρέμβαση αισθητηριακής ολοκλήρωσης σε άτομα με αυτισμό. Ακόμη μπορούν να παρέχουν συμβουλευτική στους γονείς και τους δασκάλους για το ρόλο της αισθητηριακής επεξεργασίας και τους τρόπους που μπορούν να βοηθήσουν το παιδί με προσαρμογές που θα κάνουν στο σπίτι και στο σχολείο.

Η εργοθεραπεία έχει ως γενικό στόχο την βελτίωση της ποιότητας ζωής του ατόμου με αυτισμό. Μέσα από την παρέμβαση σε διαφορετικά περιβάλλοντα, με ποικίλες μεθόδους και σε συνεργασία με τους γονείς, τους δασκάλους και άλλους επαγγελματίες υγείας, μπορεί να βοηθήσει το άτομο με αυτισμό να κατακτήσει τη μεγαλύτερη δυνατή ανεξαρτησία.

Play therapy και αυτισμός

 Στο Play Therapy , το παιδί με αυτισμό έχει την ευκαιρία να έρθει σε επαφή με διαφορετικά αισθητηριακά υλικά , ακολουθώντας τον δικό του ρυθμό. Ο διαχωρισμός των παιχνιδιών βάση του EPR , διευκολύνει το παιδί να αναπτύξει και να εξελίξει το παιχνίδι και την φαντασία του. Με την ανάπτυξη της φαντασίας , οι εμμονές και στερεοτυπίες μειώνονται και αναπτύσσεται η ευελιξία της σκέψης. Επίσης, μέσω του συμβολικού παιχνιδιού , το παιδί εξασκείται σε κοινωνικές δεξιότητες και στην κατανόηση κοινωνικών καταστάσεων, με αποτέλεσμα να αναπτύσσει πιο θετικές συμπεριφορές και να διευκολύνεται στην κοινωνικοποίηση του. Τέλος,μέσω της θεραπείας έχει την ευκαιρία να επεξεργαστεί και να μάθει να διαχειρίζεται λειτουργικά τα συναισθήματά του, αναπτύσσοντας μια πιο θετική αυτοεικόνα και μεγαλύτερη αυτοπεποίθηση. Τα παιδιά μπορούν να ωφεληθούν από ατομικές η ομαδικές συνεδρίες, όπου στις ομαδικές συνεδρίες εξασκούν ακόμα περισσότερο το κομμάτι των κοινωνικών δεξιοτήτων.

Πότε πρέπει ένας γονιός να επισκεφθεί έναν λογοθεραπευτή;

Μετά από διάγνωση αναπτυξιολόγου ή παιδοψυχίατρου, σε περίπτωση που παρατηρεί κάποια από τα παραπάνω χαρακτηριστικά